Ontmoeten, aandacht, elkaar scherp houden, betrokkenheid bij de wereld en bij elkaar, verdieping en bezinning.

Stiltewandeling 4 maart 2020

Ha stiltewandelaars en gedichtenliefhebbers,

Een best frisse ochtend. De zon liet zich een paar keer heel schuchter zien. We slalomden om het water dat uit de Drentse Aa over het paadje heen spoelde.
Maar de vogels hadden de lente al in hun kop. Wat een concert!
Bijna terug bij de auto ontdekten we de eerste dotterbloem en de natuurgids die we toen net ontmoetten legde uit dat die dotterbloem een teken van kwel is. Naast het plankenpad zagen overal het ijzerbruine, op olie lijkend kwelwater, glanzen.
We liepen met een gedicht van Mark Boog:

 

 

 

KIJK DAN TOCH

Kijk dan toch hoe mooi het is, alles!
En mooier nog met sneeuw

of op een foto. Zo mooi was het, toen,
en we wisten het, want we fotografeerden.

Wisten we het niet? we wisten het.
We hadden een griezelig inzicht in later.

En ook zelf waren wij mooi, zelfs wijzelf.
We waren mooier dan we dachten.

Mark Booguit uit: ‘Maar zingend’, 2013

Zo mooi, dat Drentse Aa-landschap. Zelfs met al die modder. Al die weerspiegeling in ondergelopen land. Prachtig!
Mooier met sneeuw? Ik fotografeerde in elk geval nu.
Zo concreet konden we dit gedicht maken toen we het bespraken. Waarom maken we foto’s als we iets mooi vinden?

Om het je beter te kunnen herinneren? Omdat je als je fotografeert eigenlijk nóg beter kijkt (“Kijk dan toch”)? Om de foto op sociale media te plaatsen en ermee te scoren? Omdat je fotograferen leuk vindt en het dus dubbel zo leuk is om iets moois te zien?
Maar loop je niet het risico om uit het moment zelf te stappen? Als je iets mooi vindt en al bedenkt dat het nóg mooier is met sneeuw of het fotograferen waard, zet je dan niet eigenlijk een stapje terug? Dan ben je er als het ware geen deel meer van, je beschouwt het.
De eerste twee strofen hebben een ironische ondertoon, vonden we.
Het gedicht lijkt te willen zeggen: pluk de dag, ervaar het nu, het moment. Denk er niet aan dat het nóg mooier zal zijn met sneeuw (‘kitsch’, zei iemand) of hoe mooi de foto zal worden. Wees er nu.
Wanneer je samen met iemand iets moois ziet, samen beleeft, kan het vervreemdend zijn, zei een wandelaar, als de ander dan gaat fotograferen.
Als je echt het moment beleeft, dan ben je volgens ons niet bezig met later. Wat betekent dan “We hadden een griezelig inzicht in later”?
Dat speelt als je een mooi moment beleeft, maar weet dat het spoedig zal veranderen, zo vertelde een wandelaar. Bijvoorbeeld als degene met wie je bent ziek is, en zieker zal worden. Dan weet je dat dit soort momenten er later niet meer zullen zijn, niet meer kunnen zijn. Je kunt dan denken: Laat ik van dit moment genieten!
Een ander vulde aan dat die verandering ook in het moois zelf kan zitten. We genieten nu van mooie natuur, mooie landschappen. Maar we weten dat als we zo blijven omgaan met onze aarde het zal verdwijnen. Dat is ook een griezelig inzicht in later.

Ook de laatste twee regels hebben een ironische toon. Herkenbaar ook. Als je oude foto’s van jezelf ziet, denk je vaak dat je er mooier uitzag dan je toen zelf vond.
Is het niet net zoiets als je pas later realiseren dat je op een eerder moment gelukkig was? De paradox van het beleven en het beseffen. Ze lijken elkaar uit te sluiten.
Een stilte wandelaar vond van niet. Soms kun je zo geraakt zijn door iets moois, – iets in de natuur, een ontmoeting – , geraakt in de ziel, dat er als het ware iets van overblijft als het al voorbij is. Het werkt nog in je door. Daar kun je je terdege van bewust zijn. Er bewust van genieten.
Zulke momenten overkomen je meestal als je er niet op uit bent. Ze vallen je toe, aldus de wandelaar.

Lieve mensen, zou het de volgende keer dan echt lenteachtig zijn?
Die volgende keer is: vrijdagochtend 20 maart.
Lopers en lezers: jullie zijn van harte uitgenodigd om mee te doen!

Hartelijke groet!
Berta van der Kolk